«Η μικροβιακή αντοχή και οι λοιμώξεις που σχετίζονται με τη φροντίδα υγείας αποτελούν μία από τις σημαντικότερες -και σοβαρότερες – απειλές της δημόσιας υγείας, διεθνώς. Επηρεάζουν άμεσα την ασφάλεια των ασθενών, τη βιωσιμότητα των συστημάτων υγείας και την αποτελεσματικότητα της σύγχρονης ιατρικής». Με αυτή τη διατύπωση, ο κ. Δημήτριος Χατζηγεωργίου, Ειδικός Παθολόγος – Λοιμωξιολόγος, Πτέραρχος ε.α. και Αντιπρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του ΕΟΔΥ, έθεσε το πλαίσιο της συζήτησης, στην εκδήλωση «Επίκαιρα Θέματα Δημόσιας Υγείας και Συμβολή του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας στο πλαίσιο της Λειτουργικής Αναδιοργάνωσης του ΕΟΔΥ».
Στην τοποθέτησή του σημείωσε ότι στην Ελλάδα «το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο», με υψηλά ποσοστά (πολυ)ανθεκτικών παθογόνων. Με αυτό ως δεδομένο, υπογράμμισε πως η πρόληψη, η επιτήρηση αλλά και η ορθολογική χρήση των αντιβιοτικών αποτελούν «απόλυτη εθνική προτεραιότητα». Στη συνέχεια παρουσίασε τις βασικές δράσεις που υλοποιεί ο ΕΟΔΥ σήμερα, αξιοποιώντας εθνικούς πόρους και ευρωπαϊκές συνεργασίες.
Παρεμβάσεις στα νοσοκομεία
Πρώτο σκέλος των δράσεων η ενίσχυση των δομών πρόληψης και ελέγχου λοιμώξεων στα νοσοκομεία. Το πρόγραμμα (Υποέργο 5) περιλαμβάνει την πρόσληψη συνολικά 90 νοσηλευτών και ιατρών, με στόχο να υποστηριχθούν οι νοσηλευτές και οι επιτροπές λοιμώξεων, αλλά και να υφίσταται «ανθρώπινο δυναμικό και τεχνική καθοδήγηση εκεί όπου χρειάζεται περισσότερο».
Όπως ανέφερε, έχουν ήδη προσληφθεί 45 νοσηλευτές και 18 γιατροί για 36 νοσοκομεία, ενώ προγραμματίζεται επαναπροκήρυξη για 24 νοσηλευτές και 7 γιατρούς για επιπλέον 19, καλύπτοντας περίπου το 50% των νοσοκομείων του δημόσιου συστήματος υγείας.
Στο ίδιο «πακέτο» νοσοκομειακών παρεμβάσεων εντάσσεται:
- η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συνόλου εθνικών κατευθυντήριων οδηγιών για τον έλεγχο των λοιμώξεων, που, όπως τόνισε, θα λειτουργούν ως ένα «ενιαίο, πρακτικό και σύγχρονο εργαλείο» για τις δομές υγείας, και
- η εφαρμογή προγράμματος ελέγχου φορείας (πολυ)ανθεκτικών μικροβίων σε ασθενείς που προχωρούν σε εισαγωγή, με εκκίνηση σε 8 νοσοκομεία της χώρας.
Εθνικό Σχέδιο 2025-2030 και προσέγγιση «Ενιαία Υγεία»
Δεύτερο σημείο αποτελεί η τρέχουσα διαδικασία διαμόρφωσης του νέου Εθνικού Σχεδίου για τη Μικροβιακή Αντοχή 2025-2030, το οποίο βασίζεται στην προσέγγιση της Ενιαίας Υγείας. Δηλαδή, στη σύνδεση της ανθρώπινης υγείας με την υγεία των ζώων και το περιβάλλον, καθώς η μικροβιακή αντοχή δεν περιορίζεται σε έναν μόνο χώρο ή τομέα.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ότι οι παρεμβάσεις που σχεδιάζονται έχουν «επιχειρησιακό χαρακτήρα» και «το σημαντικότερο, είναι κοστολογημένες», στοιχείο που συνδέεται άμεσα με τη δυνατότητα εφαρμογής και αξιολόγησης.
Δεδομένα, ευρωπαϊκές συνεργασίες και εκπαίδευση
Ως τρίτο βήμα, ο κ. Χατζηγεωργίου αναφέρθηκε στην παρακολούθηση της κατανάλωσης αντιβιοτικών. Όπως είπε, με τα δεδομένα της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης της ΗΔΙΚΑ υπάρχει πλέον σαφής εικόνα των τάσεων, ενώ δίνεται η δυνατότητα να αξιολογείται «σε πραγματικό χρόνο» η επίδραση των μέτρων ορθολογικής χρήσης αντιβιοτικών.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σημείωσε ότι ο ΕΟΔΥ συμμετέχει στην κοινή δράση EU-JAMRAI 2, που αφορά τη μικροβιακή αντοχή και τις λοιμώξεις που σχετίζονται με τη φροντίδα υγείας, προσαρμόζοντας τις ελληνικές πρωτοβουλίες με τις ευρωπαϊκές στρατηγικές, μέσα από ένα ευρύτερο πλαίσιο συνεργασιών και ανταλλαγής πρακτικών.
Επιπλέον, τόνισε ότι η μικροβιακή αντοχή «δεν αφορά μόνο τα νοσοκομεία». Στο πλαίσιο αυτό, ο ΕΟΔΥ υλοποιεί το ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενο πενταετές πρόγραμμα «Collaborative Surveillance Network», με στόχο τη συλλογή και αξιολόγηση δεδομένων στους ανθρώπους, στα ζώα και στο περιβάλλον, σε συνδυασμό με την ενίσχυση της εργαστηριακής διερεύνησης και της διεθνούς συγκρισιμότητας των στοιχείων.
Τέλος, ως μία από τις σημαντικές επενδύσεις ανέδειξε τη δημιουργία ενός εκπαιδευτικού κόμβου του ΕΟΔΥ, που θα απευθύνεται όχι μόνο σε γιατρούς και νοσηλευτές, αλλά και σε άλλες κρίσιμες ομάδες της καθημερινής λειτουργίας των δομών (όπως φροντιστές).
Η μικροβιακή αντοχή και οι λοιμώξεις που σχετίζονται με τη φροντίδα υγείας συνιστούν ένα ζήτημα με άμεση εφαρμογή στο σύστημα υγείας, που αφορά «εμάς που ζούμε σήμερα, αλλά και τις επόμενες γενιές».
Διαβάστε επίσης
Λοιμώξεις: Πλήττουν το 12% των νοσηλευομένων στα ελληνικά νοσοκομεία
Έχει «φουντώσει» η μικροβιακή αντοχή στην Ευρώπη – 5 μέτρα ελέγχου από το ECDC
