homescreen

Δότες οργάνων: Γέφυρες ζωής με γενναιότητα ψυχής

Δότες οργάνων: Γέφυρες ζωής με γενναιότητα ψυχής


Παναγιώτα Καρλατήρα

Έξι άνθρωποι με ισάριθμες ιστορίες προκαλούν αναρίθμητα συναισθήματα και συμπυκνώνουν την αξία της δωρεάς οργάνων

Ένα διαφορετικό ραντεβού, ένα ραντεβού ζωής, είχαν δώσει στο αίθριο του Ωνασείου Καρδιοχειρουργικού Κέντρου (ΩΚΚ) το μεσημέρι της Δευτέρας άνθρωποι που έδωσαν ή πήραν πολύτιμα «δώρα», μοσχεύματα, άνθρωποι που άφησαν ανεξίτηλο το πέρασμά τους από τη ζωή, τη δική τους και των άλλων.

Έξι άνθρωποι με ισάριθμες ιστορίες που προκάλεσαν αναρίθμητα συναισθήματα και συμπύκνωσαν την αξία της δωρεάς των οργάνων, ήταν οι πρωταγωνιστές στην εκδήλωση που διοργάνωσε ο Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων (ΕΟΜ) στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Eudonorgan για την ευαισθητοποίηση πολιτών και επαγγελματιών υγείας για τη δωρεά οργάνων.

Το πρόγραμμα φαίνεται πιο απαραίτητο από ποτέ σε ό,τι αφορά τη δωρεά οργάνων και τις μεταμοσχεύσεις στη χώρα μας, καθώς διατηρεί σταθερά την τελευταία θέση στην Ευρώπη στο συγκεκριμένο πεδίο.

Σύμφωνα με στοιχεία του ΕΟΜ, το 2018 οι αναφερθέντες εγκεφαλικοί θάνατοι ήταν 108, αλλά οι αξιοποιηθέντες ως δότες ήταν μόλις 45. Ο δείκτης δοτών ανά εκατομμύριο πληθυσμού διαμορφώνεται στο 4,1 -ο ίδιος δείκτης το 2008 ήταν στο 8,9 ανά εκατομμύριο πληθυσμού. Το 2017 ο αριθμός των δοτών ήταν 67. Όσον αφορά στις μεταμοσχεύσεις συμπαγών οργάνων, το 2018 ανήλθαν σε 103 ενώ το 2017 ήταν 144. Για το 2019, μέχρι και τις 5 Απριλίου, οι μεταμοσχεύσεις συμπαγών οργάνων ήταν 50.

Ωστόσο, ο πρόεδρος του ΕΟΜ, κ. Ανδρέας Καραμπίνης, χαρακτήρισε ως θετικό το γεγονός ότι η Ελλάδα επιλέχθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση για τη διοργάνωση των εκδηλώσεων του Eudonorgan. «Είναι τιμητικό να μας περιλαμβάνουν στο πρόγραμμα παρότι είμαστε τελευταίοι στις δωρεές οργάνων στην Ευρώπη γιατί μας δείχνουν πως μπορούμε να κάνουμε βήματα στο πεδίο αυτό. Πρέπει να καταλάβει η κοινωνία, η πολιτεία, η εκκλησία την αξία της δωρεάς οργάνων» ανέφερε ο κ. Καραμπίνης. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Ωνασείου, κ. Δημήτρης Νιάκας, τόνισε ότι έχει δρομολογηθεί το πρόγραμμα μεταμοσχεύσεων πνευμόνων.

Υπενθυμίζεται ότι έχει ανακοινωθεί η δημιουργία του πρώτου Εθνικού Μεταμοσχευτικού Κέντρου στο Ωνάσειο το οποίο θεμελιώνεται με δωρεά του ιδρύματος Ωνάση. «Το επόμενο βήμα πρέπει να είναι η ενδυνάμωση των νοσοκομείων υπό τον συντονισμό του ΕΟΜ για την προώθηση της δωρεάς οργάνων. Στέλνουμε ένα ηχηρό μήνυμα προς όλους όσοι πάσχουν για τη ζωή τους» είπε ο κ. Νιάκας.

Στην ίδια εκδήλωση βραβεύτηκε από τους Έλληνες διοργανωτές και τον ΕΟΜ ο τέως πρόεδρος του Ιταλικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων, Dr. Alessandro NanniCosta. Χάρη στην ελληνο-ιταλική συνεργασία έχουν σωθεί τα τελευταια 15χρόνια 252 ασθενείς.

Η γέφυρα των ονείρων αφιερωμένη στη ζωή του 15χρονου Σόλωνα

«Καθημερινοί άνθρωποι, που αγωνίστηκαν, που έχτισαν γέφυρες με τη ζωή» περιέγραψε τους πρωταγωνιστές της εκδήλωσης η δημοσιογράφος κυρία Φωτεινή Γεωργίου. Στην περίπτωση της οικογένειας Φαίδωνα και Σισυς Καρυδάκης η γέφυρα ήταν και κυριολεκτική, πραγματική. Είναι η πεζογέφυρα επί της λεωφόρου Κηφισίας, στο ύψος του Ψυχικού. Εκεί όπου τον Δεκέμβριο του 2009 τραυματίστηκε πολύ σοβαρά ο 15χρονος γιος τους, Σόλων Καρυδάκης, από έναν ασυνείδητο οδηγό.

«Ο Σόλων όλη του τη ζωή γελούσε και ζωγράφιζε. Εκείνο το βράδυ θα πήγαινε σε χορό του σχολείου του. Δεν πρόλαβε. Εκτοξεύτηκε στον αέρα με ταχύτητα 245 χιλιόμετρα την ώρα και εγκαταλείφθηκε. Η σφοδρότητα του χτυπήματος ήταν τέτοια που καταστράφηκαν όλα τα όργανά του. Αμέσως μόλις ο κ. Καραμπίνης, που ήταν τότε διευθυντής στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας του Γενικού Κρατικού Νίκαιας, μας ενημέρωσε ότι ο Σόλων δεν έχει καμία ελπίδα, η μητέρα του εξέφρασε την επιθυμία να δωρίσουμε τα όργανα του. Για μας η απόφαση για τη δωρεά οργάνων ήταν μια μικρή παρηγοριά, ήταν μια ελάχιστη παρηγοριά για να μπορέσουμε να κρατηθούμε στη ζωή» δήλωσε ο κ. Φαίδων Καρυδάκης.

Όμως αυτή η παρηγοριά δεν διήρκεσε για πολύ. Οι γιατροί ενημέρωσαν τους τραγικούς γονείς ότι τα όργανα δεν μπορούν να μεταμοσχευθούν. «Η βαρύτητα του τραυματισμού ήταν τόσο μεγάλη που στέρησε ακόμη και το τελευταίο δώρο αυτού του παιδιού από άλλους συνανθρώπους μας» είπε συγκινημένος ο κ. Καρυδάκης. Μόνο οι νεφροί που ήταν πιο προστατευμένοι στο ατύχημα μεταμοσχεύτηκαν τελικά. Με συγκίνηση περιέγραψε και τις κινητοποιήσεις των συμμαθητών του γιου του στο Κολέγιο Αθηνών για να κατασκευαστεί η πεζογέφυρα αλλά και την τεράστια βοήθεια από ιδιώτες για να υλοποιηθεί κάτι που έγινε σε χρόνο εξπρές για τα ελληνικά δεδομένα, μέσα σε δυο χρόνια.

Ιαβέρης: Τα τροχαία τροφοδοτούν με ζωτικά όργανα το πεδίο των μεταμοσχεύσεων αλλά όχι στην Ελλάδα

Με ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα σε σχέση με τα τροχαία ατυχήματα και την ευθύνη όλων στο δρόμο μίλησε ο γνωστός οδηγός αγώνων Ιαβέρης, κατά κόσμον Αναστάσιος Μαρκουΐζος. «Τα τροχαία αποτελούν τον μεγάλο τροφοδότη για τους ανθρώπους που χρειάζονται ζωτικά όργανα. Είμαι απογοητευμένος γιατί δεν μπορούμε να διαχειριστούμε αυτήν την πληθώρα ζωτικών οργάνων και γιατί δεν υπάρχει ευαισθητοποίηση. Θα μπορούσαμε να ακολουθήσουμε το παράδειγμα της Λετονίας, όπου όποιος εμπλέκεται σε τροχαίο, εντάσσεται σε πρόγραμμα για κοινωνική εργασία, και εγγράφεται υποχρεωτικά σε πρόγραμμα δωρεάς οργάνων. Εμείς αντιθέτως στην Ελλάδα παρακολουθούμε να συντελείται στους δρόμους μας μια γενοκτονίας» είπε ο Ιαβέρης.

Όταν ο γιος του, Κωνσταντίνος, διαγνώστηκε με νεφρική ανεπάρκεια, όλη η οικογένεια κατάλαβε τι σημαίνει «το κάτεργο της αιμοκάθαρσης» όπως ανέφερε ο Ιαβέρης. Πριν από τρεις μήνες δώρισε τον νεφρό του στο γιο του Κωνσταντίνο, και όπως είπε «βγήκε η οικογένειά μου από το κάτεργο». Ο μεταμοσχευμένος Κωνσταντίνος Μαρκουΐζος χαρακτήρισε τις μεταμοσχεύσεις ως το μέγιστο επίτευγμα της ιατρικής. «Πρέπει να ξεπεράσουμε τους φόβους μας, κανείς δεν μας σκοτώνει για να μας πάρει τα όργανα μας, μόνο εμείς προσφέρουμε» είπε ο κ. Μαρκουίζος.

Απ. Χαριτωνίδης: «Αν σου έλεγαν ότι θα διαγνωστείς με λευχαιμία, θα γινόσουν δωρητής;»

Ο 36χρονος Απόστολος Χαριτωνίδης ήταν αθλητής, όταν διαγνώστηκε στα 24 χρόνια του με λευχαιμία, και συνέχισε να τιμά τον αθλητικό χώρο μετά τη μεταμόσχευση στην οποία υποβλήθηκε. Σήμερα συμμετέχει σε παγκόσμιους αγώνες μεταμοσχευμένων και συνεχίζει να κατακτά βραβεία και διακρίσεις. Και πάντα με μια αγωνία «ζούμε με την αγωνία της διατήρησης του μοσχεύματος». Ανατρέχει μπρος πίσω σε αυτά τα χρόνια που άλλαξαν τη ζωή του. «Βρέθηκε μόσχευμα από έναν Ιταλό. Δεν θα ξεχάσω εκείνες τις ημέρες. Γι’ αυτό και ξαναγύρισα στον αθλητισμό, ξαναγύρισα στη ζωή. Δεν έγινα παρατηρητής της ζωής. Αναρωτιόμουν συνεχώς τι θα ήθελα να μου πουν, τι θα ήθελα να ακούσω σε εκείνη την περίοδο. Αν σου έλεγε κανείς ότι θα αρρωστήσεις στα 24 σου, θα το πίστευες;, Αν σου έλεγαν ότι θα διαγνωστείς με λευχαιμία θα γινόσουν δωρητής; Καταλήγοντας θα έλεγα πως η ελπίδα και η πίστη μπορεί να σε κρατήσουν ζωντανό» είπε ο κ. Χαριτωνίδης.

Σταύρος Κυπριανός: «Όσο υπάρχουν δότες, θα υπάρχουν και άγγελοι»

Ο Κύπριος δημοσιογράφος του ΡΙΚ, κ. Σταύρος Κυπριανού, διαγνώστηκε το 2013 με τη Νόσο των Σταυροφόρων, δηλαδή με αμυλοειδική πολυνευροπάθεια. Η μεταμόσχευση ήπατος ήταν μονόδρομος. Αναγκάστηκε να μετακινηθεί σε νοσοκομείο της Βρετανίας και να περιμένει να βρεθεί μόσχευμα. Η αναμονή του διήρκεσε έξι μήνες. «Η μεταμόσχευση ήπατος είναι μια από τις μεγαλύτερες και δυσκολότερες επεμβάσεις. Προϋπόθεση βεβαίως για να γίνει αυτό ήταν ότι ένας άνθρωπος φεύγοντας μου έδωσε ζωή, μου έδωσε την ευκαιρία να συνεχίσω τη ζωή μου αλλά και να σκεφτώ όσους συνανθρώπους μου περιμένουν. Μέσα από δράσεις προσπαθώ πλέον να ευαισθητοποιώ για τη δωρεά οργάνων. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως έχουμε περισσότερες πιθανότητες να βρεθούμε στη θέση του λήπτη παρά στη θέση του δότη. Όσο υπάρχουν δότες, θα υπάρχουν άγγελοι» είπε ο κ. Κυπριανός.

Οι αφανείς ήρωες του Ιπποκράτη

H καρδιολόγος της ομάδας Μεταμοσχεύσεων του Ωνασείου, κυρία Αγγελική Γκουζιούτα, περιέγραψε τις τιτάνιες προσπάθειες δεκάδων Ελλήνων και Ιταλών γιατρών και άλλων αξιωματούχων ανήμερα τα Χριστούγεννα του 2016, προκειμένου να μεταφερθεί ο 3χρονος Δημήτρης σε νοσοκομείο του Βατικανού. Το αγόρι είχε εμφανίσει οξεία καρδιακή ανεπάρκεια έπειτα από μια ίωση. Η μεταμόσχευση καρδιάς ήταν αναγκαία για το παιδί. Και με δεδομένο ότι στη χώρα μας δεν πραγματοποιούνται μεταμοσχεύσεις καρδιάς σε παιδιά, παρά μόνο σε ενήλικες, ήταν μονόδρομος και η αναζήτηση νοσοκομείου και μοσχεύματος στην αλλοδαπή.

«Από πλευράς ιατρικής είχαν γίνει όλα όσα έπρεπε να γίνουν. Έπρεπε να ξεπεραστούν άλλα προβλήματα. Θα έρχονταν Ιταλοί με στρατιωτικό αεροσκάφος στην Ελλάδα για να παραλάβουν έναν μη Ιταλό και να τον πάνε στη χώρα τους; Δεν είχε ξαναγίνει. Είμαστε σε ανοικτή γραμμή με υπουργεία εξωτερικών, εθνικής άμυνας, ΕΟΜ, παραμονή και ανήμερα Χριστουγέννων. Αποφασίστηκε να το μεταφέρουμε με δικό μας αεροσκάφος. Ξεκίνησε η αεροδιακομιδή και ουσιαστικά ξεκινούσε το ταξίδι της ελπίδας για τον 3χρονο Δημήτρη. Μια ομάδα ανθρώπων σε δυο διαφορετικά κράτη αποδείξαμε ότι μπορούσαμε να ξεπεράσουμε όχι μόνο τους εαυτούς μας αλλά και τα συστήματα των κρατών» ανέφερε μεταξύ άλλων η κυρία Γκουζιούτα, περιγράφοντας τις ατέλειωτες διαδικασίες που έπρεπε να κινηθούν.

«Προσπάθησαν να βάλουν άμεσα τον Δημήτρη στην επείγουσα λίστα για μεταμόσχευση. Δεν κατέστη δυνατό. Επί πέντε μήνες το παιδί ήταν στη μηχανική υποστήριξη. Το μόσχευμα βρέθηκε την ημέρα που το νοσοκομείο στο Βατικανό το επισκέφθηκε η Μελάνια Τραμπ. Κι εκείνη την ημέρα ένα παιδί εγκεφαλικά νεκρό χάρισε την καρδιά του στον Δημήτρη. Αυτή είναι η Ευρώπη της αλληλεγγύης, αυτήν την Ευρώπη περιμένουμε όλοι. Εμείς πρέπει να βρίσκουμε πάντα το θάρρος και την πίστη να παλεύουμε. Ευχή μας και στόχος μας είναι κάθε ιστορία να έχει ένα αίσιο τέλος. Αλλά ακόμη κι αν δεν έχει, οφείλουμε να έχουμε προσπαθήσει πολύ για αυτό» κατέληξε η γιατρός.

Κι αν το ταξίδι του 3χρονου Δημήτρη το 2016 σκόρπιζε στο κοινό της εκδήλωσης στο Ωνάσειο πόνο και αγωνία και ελπίδα μαζί, καθώς περιγραφόταν βήμα βήμα, ο 8χρονος σήμερα Αλέξανδρος, μακριά πια από την περιπέτεια που είχε βιώσει το 2015, στην Πάτρα και μετά στην Ιταλία, γερός, δυνατός και χαρούμενος, προκαλούσε ρίγη συγκίνησης αποτελώντας την πιο ζωντανή απόδειξη της αξίας της δωρεάς οργάνων και των μεταμοσχεύσεων. Το 2015 ο Αλέξανδρος ήταν ένα βήμα πριν το θάνατο, όπως είπε ο γιατρός του, εντατικολόγος Παίδων στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο Πατρών, κ. Ανδρέας Ηλιάδης. Την πολυσύνθετη προσπάθεια μεταμόσχευσης καρδιάς στον μικρό Αλέξανδρο, από την εισαγωγή στη ΜΕΘ του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Πατρών μέχρι την έξοδό του από μεταμοσχευτικό κέντρο της Πάντοβα περιέγραψε ο γιατρός.

«Ο Αλέξανδρος που γύρισε από την Ιταλία με καινούργια καρδιά, όπως του είπαμε. Βάλαμε ένα μικρο λιθαράκι στη διαδικασία της ζωής. Η δωρεά οργάνων στη χώρα μας είναι ταμπού γιατί και οι μεταμοσχεύσεις είναι ταμπού. Όμως εμείς οι εντατικολόγοι πολεμάμε κάθε μέρα, δίνουμε μάχη για τη ζωή. Κάποιες φορές δεν θα τα καταφέρουμε, κάποια παιδιά θα χαθούν. Όμως ακόμη και τότε ξέρουμε πως μπορούμε μέσα από τον εγκεφαλικό θάνατο να δώσουμε ζωή σε άλλα παιδιά. Για κάθε εγκεφαλικό θάνατο που έχουμε, ξέρουμε ότι αυτός μπορεί να αντιστοιχεί σε ζωή τουλάχιστον πέντε παιδιών που περιμένουν μοσχεύματα σε νοσοκομεία», είπε ο κ. Ηλιάδης.

Ο γιατρός αναφέρθηκε και σε δύο παιδιά που τον σημάδεψαν: στον 12χρονο Δημήτρη Κορυτσά, που περίμενε μια καρδιά που δεν ήρθε ποτέ και στον Γιάννη Σπάη, που κατέληξε στο Παίδων, και η μητέρα του πρόσφερε όλα τα όργανά του. «Πρέπει να είμαστε γνώστες του εγκεφαλικού θανάτου, να έχουμε καθαρό μυαλό αλλά και καρδιά, να είμαστε διαθέσιμοι για τους γονείς», περιέγραψε ο κ. Ανδρέας Ηλιάδης τον ρόλο του εντατικολόγου.

«Αγαπάω πολύ τον Ανδρέα» είπε με τη δυνατή, παιδική φωνούλα του ο 8χρονος Αλέξανδρος, όταν του ζήτησαν να πει κάτι. Κι έτρεξε να τον αγκαλιάσει.



Απόρρητο Απόρρητο